DOLCHATA โหราศาสตร์ภารตะ

บท 06 · หัวข้อ 06.03

คำนวณการเคลื่อนอาทิตย์ จันทร์ และดาวอื่นตามเวลาเกิด

เรียบเรียงจากชุดบทเรียนโรงเรียนเวทมนต์ · บทอ่าน 4 ย่อหน้า · เป็นเนื้อหาเพื่อศึกษา

การหาตำแหน่งขณะเกิดจากตารางรายวันต้องรู้ว่าดาวเคลื่อนจากเวลาฐานไปเวลาเกิดเท่าใด วิธีประมาณพื้นฐานคือเอาการเคลื่อนรายวันคูณเศษส่วนของวัน แล้วบวกหรือลบจากสมผุสฐานตามทิศการเคลื่อน แต่ต้องระวังช่วงดาวพักร์หรือความเร็วเปลี่ยนมาก

จันทร์เคลื่อนเร็วจึงไวต่อชั่วโมงเกิดมากกว่าเสาร์ ตัวอย่างเวลาเกิดต่าง 6 ชั่วโมงคือหนึ่งในสี่วัน การแทนค่าการเคลื่อนรายวันของจันทร์และอาทิตย์ด้วยตัวเลขเดียวกันจะผิดทันที เก็บตารางต้นฉบับและขั้นคำนวณเพื่อให้ตรวจซ้ำ

สมมุติตารางตัวอย่างให้ดาวที่ 100°00′ เวลา 00:00 UTC และ 101°00′ ในเวลา 00:00 UTC วันถัดไป เวลาเกิดผ่านไป 6 ชั่วโมงเท่ากับ 1/4 วัน ค่าประมาณเชิงเส้นคือ 100°15′ ตัวเลขนี้ใช้สอนวิธีคูณสัดส่วน ไม่ใช่สมผุสจริงของดาวใด

ถ้าตารางวันถัดไปลดจาก 100°00′ เหลือ 99°40′ ต้องหักระยะเคลื่อน ไม่บวก เพราะเป็นช่วงพักร์หรือถอยตามค่าตาราง และถ้าความเร็วเปลี่ยนมาก ควรใช้วิธีคำนวณที่ละเอียดกว่าการแทรกระหว่างวัน

ที่มาและขอบเขต

  • คลาสเรียนสมาคมโหราศาสตร์ภารตะ

นำบทอ่านเดิมมารวมครบทุกย่อหน้า รายการอ้างอิงคงตามต้นทางที่บันทึกไว้ การตรวจความลึกและเทียบหน้าต้นฉบับยังไม่ครบทุกหัวข้อ จึงไม่ถือว่าเป็นคำแปลตรวจครบทั้งคัมภีร์